Het OFL is gevraagd om een voorstel te maken voor de participatie rondom de besluitvorming om te komen tot een eindberging.
Participatieplan
Het kabinet heeft in 2024 gekozen voor een stapsgewijze, participatieve aanpak (Kamerbrief 25422-302, 4 september 2024), ingegeven door het advies van het Rathenau Instituut, de nucleaire kabinetsambitie en de toenemende druk op de ruimtelijke ordening. Gezien de maatschappelijke impact van de eindberging heeft het ministerie het OFL gevraagd om in samenwerking met belanghebbenden te komen tot een voorstel voor participatie. Dit gaat om een participatieplan waarin in ieder geval de eerste participatiestappen concreet worden. Voor de stappen erna geeft het plan vooral richting. Dat geeft ruimte voor evalueren, reflecteren en bijsturen.
Het participatieplan gaat straks als voorstel naar de staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat. Het ministerie gaat het participatieplan verwerken in het Actieprogramma Eindberging Radioactief Afval (AERA), dat moet leiden tot een politiek besluit over de eindberging met daarin onderwerpen zoals beheermethode(s), locatie(s) en een tijdpad voor de eindberging. AERA wordt naar verwachting eind 2027 aan de Tweede Kamer gestuurd. De inzet van de regering is om in 2050 de beslissingen te nemen over de eindberging en in 2130 (zie Kamerbrief 25422-302, 4 september 2024 en Kamerbrief, 25422-306, 12 december 2024).
Aanpak OFL
Onder begeleiding en verantwoordelijkheid van onafhankelijk OFL-voorzitter Johan van de Gronden gaat een compact ontwerpteam met expertise in procesontwerp en participatie aan de slag met het schrijven van het voorstel. Hierbij wordt een bredere groep deskundigen betrokken die meedenkt en input geeft bestaande. De deskundigen bestaan uit wetenschappelijke en praktijkdeskundigen uit maatschappelijke organisaties, bedrijfsleven, overheidsorganisaties, bewoners(organisaties) en onderzoeksinstituten.
Het OFL heeft eind 2025 een verkenning uitgevoerd die heeft geleid tot deze aanpak. De uitkomsten van de verkenning zijn gepubliceerd in een rapport. Lees het rapport hier.
Deskundigengroep van start gegaan op 17 maart
De groep deskundigen is inmiddels van start gegaan. Op dinsdag 17 maart was de eerste bijeenkomst. Na een opening door OFL-voorzitter Johan van de Gronden en Directeur-Generaal Internationaal en Milieu Afke van Rijn (IenW) deelden de deskundigen ieder vanuit hun eigen invalshoek kennis, lessen en ervaringen. Er ontstonden levendige gesprekken waarbij verschillende perspectieven elkaar aanvulden. Met deze rijke input kan het ontwerpteam weer verder. Dit jaar zijn nog een aantal bijeenkomsten van de deskundigengroep voorzien.